Scientific ‘07 21/10/2007
Tijdens Cinekid werd dit jaar voor het eerst Scientific '07 georganiseerd, een wetenschaps- en techniekfestival voor kinderen, waar anders dan op het Westergasfabriekterrein. Eigenlijk was er maar één ruimte echt interessant, het Machinegebouw, waar leuke proefjes met vloeibaar stikstof en droogijs te zien waren en waar je bij Technika 10 met zonnecellen kon knutselen. Waag Society heeft in 2001 nog de Solar Park website gemaakt voor Technika 10. Het thema van het festival was, je ontkomt er bijna niet meer aan, de opwarming van de aarde en de polen, ijs en vrieskou. Jammer dat de koelkast waarin je -40 graden kon ervaren buiten gebruik was op het moment dat ik er was. Minder fijn vond ik ook de wat al te nadrukkelijke aanwezigheid van de commercie buiten op het terrein (met name de Nintendo Wii), die een behoorlijke aanzuigende werking op de kinderen had…
Designdag 18/10/2007
Vandaag, 18 oktober, was het Designdag bij Waag Society. Vrijwel het voltallige personeel nam deel aan het zelf bedenken, ontwerpen en maken van een interactief object. Dat werd uiteraard gemaakt in het pas geopende Fab Lab in Pakhuis de Zwijger, waar onder leiding van Jean-Michel Molenaar de mogelijkheid bestaat om kennis te maken met de doe-het-zelf technologie. Geen betere plek dus om zelf ook aan de slag te gaan. Aan de hand van twee cases moest een concept worden bedacht, uitgevoerd en gepresenteerd.
Een greep uit de vele bijzondere creaties die aan het eind van de dag de revue passeerden:
In alle objecten hadden (nabijheid-, licht-, trillings-)sensoren en rfid chips een belangrijke plek, aangestuurd met Max/MSP.
Media kleuren groen 15/10/2007
De berichtgeving over milieu, duurzaamheid en klimaatverandering heeft weer een nieuwe impuls gekregen met de Nobelprijs voor Al Gore en het IPCC. De media kleurden groen afgelopen weekeinde: van hoofdartikel tot wetenschapsbijlage. Neem alleen al de Volkskrant van afgelopen zaterdag: naast de hoofdartikelen en het commentaar ook interessante artikelen over de 'milieu-scepticus' Bjørn Lomborg en in het magazine over Nederlandse voorvechters als Jan Juffermans (De Kleine Aarde), Sjaak de Ligt (Trees for Travel), Gert Spaargaren, hoogleraar milieubeleid aan de Universiteit van Wageningen en Dick van Elk (De Windvogel). Van de laatste is de volgende quote:
"Er staan nu 1800 windmolens in Nederland, maar honderd jaar geleden waren dat er ruim tienduizend. Ruim voldoende om te voorzien in de elektriciteitsbehoefte van zeven miljoen huishoudens en alle bedrijven".
Intrigerende gedachte: herbouw alle historische molens in Nederland, laat ze elektriciteit opwekken en voorzie heel Nederland van stroom.
Aan het eind van het artikel zegt hoogleraar Spaargaren twijfels te hebben over de uitwerking van de 'groene golf':
"De individuele consument wordt te veel verantwoordelijk gesteld. Als hij maar geen vlees meer eet en geen auto meer rijdt, gaan de ijsschotsen niet naar de knoppen. Je kunt niet alleen roepen: jij moet je consumptie reduceren want je 'voetafdruk' is te groot".
Toch is de berekening van de voetafdruk één van de weinige manieren voor consumenten om te zien welk aandeel ze hebben in de mondiale consumptie. Ook voor vakantiegangers is snel een 'Vakantievoetafdruk' te berekenen. Op die manier krijg je toch een beter inzicht in je eigen positie ten opzichte van het milieu en duurzaamheid.
(Vandaag is het Blog Action Day: environment)
Virtual Campus for a Sustainable Europe 14/10/2007
On Friday 5 October 2007 some twenty people from the European project “Virtual Campus for a Sustainable Europe (VCSE)" gathered at the University of Macedonia in Thessaloniki, Greece for a one-day workshop. The VCSE project aims to create a network of courses on and around sustainable development and involve parties outside of the academic sector. That’s why they invited Waag Society, amongst others, for a presentation and the discussion afterwards. The five university partners of VCSE presented the courses they designed and offer to international students:
- European Virtual Seminar on Sustainable Development, Open University of the Netherlands, the Netherlands
- Syndromes of Global Change, University of Lüneburg, Germany
- Corporate Sustainability and Natural Resources, University of Macedonia, Greece
- Regi-On-Line – Sustainable Spatial and Regional Development and Planning, University of Graz, Austria
- Critical Approaches to Globalisation: Developing Writing Competences, Charles University, Czech Republic
Some of these are on-line, some will follow. Personally I think both the educational model and the contents of the European Virtual Seminar is very interesting. The course on Corporate Sustainability and Natural Resources is still in development, but interesting too. It is meant to teach companies how to engage in environmental management beyond compliance to the (fairly open) legal framework. For this, it makes links between sustainability issues and the financial and other requirements that a company faces. Sadly, it turns out to be difficult to engage corporations to submit their data.
After the presentations by the members and invited guests, I presented our mission, goals and approach to sustainable development. Waag Society, apart from ‘sustainalizing’ its own efforts, wants to grow the awareness of the long-term effects of people’s behaviour, enhance the motivation to act and change, connect people that want to do the same, and add to the growing pool of tools that help to make this possible. We are inspired by the Cradle 2 Cradle vision set out by William McDonough and Michael Braungart, looking at products and concepts from the invention from the inception until disposal, after each and every part should be readily re-used. It looks at sustainability not as a problem, but as a rewarding challenge.
From VCSE we gained contacts with advanced counterparts and sources of knowledge on energy consumption, generation and sustainable alternatives. We might find a test bed for solutions that facilitate international dissemination and uptake of prototypical solutions. We are also interested in exchanging knowledge about the Cradle 2 Cradle approach to sustainability. What we might bring to VCSE is knowledge and experience on designing and building interfaces, the mobile gaming platform seven scenes, social networking and creative prototypical technological solutions to sustainability problems. We have a network of partners in an outside of the Netherlands that can help us to make this possible. If you are interested, let us know!
Operatie Sigismund wint EuroMedia Award 13/10/2007
Ieder jaar reikt de European Society for Education and Communication de Erasmus Euromedia Awards uit. Het doel van ESEC is om Europa met zijn verschillende culturen, tradities en waarden bij elkaar te brengen.
Operatie Sigismund en Monstermedia waren genomineerd voor de Erasmus Euromedia 2007. Beide projecten hebben een Euromedia Seal of Approval ontvangen. Dit certificaat wordt toegekend aan: “programma’s, producten en producties die betrekking hebben op alle soorten media en mediale vormen die kritisch bijdragen aan het Europese discours rondom de perspectieven, doelen, problemen, voorwaarden en uitdagingen van media in onze hedendaagse samenleving”.
Andere Nederlandse genomineerden waren:
• Free2choose – Anne Frank House
• Kijkwijzer – Nicam
• Made in Europe – Podium
• Mediafabriek – Kunstgebouw
• Monstermedia – Kunstgebouw & Waag Society
• Oorlogsrust & Vredesgeweld – Podium
• Operatie Sigismund – Waag Society
• Scoren met beleid – Podium
Op vrijdag 12 oktober waren Bart Tunnissen en Kristel Kerstens bij de ESEC ceremony in de Grand Festival Hall of the University of Vienna. De ceremony startte met een welkomstwoord van Prof. Dr. Thomas A. Bauer, de voorzitter van ESEC. Uit de 250 aangemelde projecten waren 60 projecten genomineerd met de Euromedia Seal of Approval. Per europees land werden de verschillende projecten in rap tempo genoemd. Hierna werd er overgegaan op de daadwerkelijke prijsuitreiking. Voor Nederland heeft Operatie Sigismund de Erasmus Euromedia Medal 2007 gewonnen!
Interessant om te melden… Het project Free2Choose van het Anne Frankhuis heeft de Erasmus Euromedia Special Award 2007 gekregen in de categorie Education & Ethics.
LucidTouch ‘doorkijk-interface’ 12/10/2007
Nog in een experimenteel stadium, maar niettemin interessant om te zien is de video van de LucidTouch, een prototype van een dubbel touchscreen van Mitsubishi, waarbij de vingers vanaf de achterkant gebruikt kunnen worden, waardoor de voorzijde van het beeldscherm vrij blijft. De techniek die hierbij gebruikt wordt heet 'pseudo-transparency', wat een soort doorkijk naar de achterkant geeft. In het prototype wordt dat nog vrij grof met een webcam gedemonstreerd, maar in de toekomst zou het een slank nieuw soort doorkijk-scherm moeten opleveren. Meer informatie is ook te vinden in dit artikel in de New Scientist.
Blog action day 09/10/2007
Maandag 15 oktober is het Blog Action Day. Doel is om één dag, één onderwerp op vele duizenden blogs tegelijk te behandelen. Dit jaar is dat het milieu. Iedere blogger wordt gevraagd het thema op zijn eigen manier te benaderen. Op het moment van schrijven zijn al meer dan 8000 blogs ingeschreven die meedoen aan de actie, die bij elkaar een geschat publiek bereiken van 5,5 miljoen lezers.
Open Document Format? 08/10/2007
"Verplicht gebruik open standaarden bij overheid", zo kopte een nieuwsbericht van het Ministerie van Economische Zaken vorige maand. Vanaf april 2008 gaan overheden bij aanschaf of modernisering van software gebruik maken van open standaarden: open source software dus. Alleen in uitzonderingsgevallen zal ervan worden afgeweken. Niet toevallig zal op 23 oktober a.s. de OpenDoc Society worden opgericht (zie ook dit bericht in Webwereld). Want bij de open source strategie van de overheid hoort uiteraard ook een overstap naar het Open Document Format. Waag Society is één van de participanten in de OpenDoc Society.
Welke programmatuur ondersteunt het ODF-formaat op dit moment eigenlijk al? We houden het hier even bij tekstverwerkers, die documenten in het ODF formaat (met de extensie .odt) kunnen lezen/schrijven (voor een complete lijst: zie Wikipedia). MS Word kan het op dit moment alleen via een open source-plugin. Uiteraard kan OpenOffice (althans vanaf versie 2.0) het formaat lezen en schrijven. Daarnaast zijn er een aantal minder bekende tekstverwerkers die het kunnen: AbiWord, Nisus en online applicaties zoals Google Docs en Zoho Writer. Voor Mac gebruikers is het even wachten op versie 10.5 (Leopard) eind oktober. TextEdit kan het formaat dan ook lezen en schrijven (wellicht Pages ook). MS Office:mac zal het waarschijnlijk vanaf versie 2008 ondersteunen, hoewel daar nog geen informatie over te vinden is.
Interessant in dit verband is ook dat Amsterdam wellicht gaat besluiten per 2012 een 'Microsoft-vrije-zone' te worden. Zie het artikel in Trouw.
Intelligentie volgens Jeff Hawkins
Samenvatting van het boek "On Intelligence" van Jeff Hawkins.
Met de uitvinding van de computer leek ‘de intelligente machine’ niet ver weg meer. Sinds de de jaren zestig van de twintigste eeuw hebben wetenschappers in de Artificiële Intelligentie (AI) geprobeerd de wereld in regels te beschrijven (“als je een kopje van de tafel stoot dan valt het op de grond”) en zo intelligente systemen te maken. Voor alles wat ingewikkelder is dan ‘mag deze vrouw een creditcard aanvragen’ bleek deze aanpak onwerkbaar: het aantal mogelijke regels is veel te groot. Daarna kwamen neurale netwerken, die via eenvoudige simulaties van neuronen statistische verbanden leren en conclusies trekken. Wederom te eenvoudig voor ingewikkelde taken – zelfs te eenvoudig voor dingen die een kind van twee al gemakkelijk kan, zoals het herkennen van zijn moeder en laten weten wat het wel of niet lekker vindt.
Teleurgesteld over het uitblijven van de al in de zestiger jaren van de twintigste eeuw voorspelde successen van AI gaat Jeff Hawkings, uitvinder van de PalmPilot, in dit boek op zoek naar de structuren in het brein om te verklaren wat intelligentie is en hoe het tot stand komt. Zijn stelling is dat ‘intelligentie’ betekent ‘het kunnen maken van adequate voorspellingen’. En dat het brein, en dan de neocortex, een machine is gemaakt voor het maken van adequate voorspellingen. Over wat de volgende noot is in een muziekstuk, het volgende woord in een zin en de volgende gebeurtenis in een theaterstuk, ook dat waarin jezelf de hoofdrol speelt.
De neocortex is de jongste loot in de evolutie van de hersenen. Alle zoogdieren hebben een neocortex; bij mensen is hij het grootst, gevolgd door dolfijnen. De neocortex bedekt de hele (oudere) hersenen, is circa 2 millimeter dik en uitgestrekt heeft hij de omvang van een servet. Hij bevat naar schatting meer dan 30 miljard neuronen, in zes lagen die op een ingewikkelde manier met elkaar zijn verbonden. Sommigen daarvan staan in verbinding met de zintuigen en de spieren, waarmee in- en uitvoer zijn geregeld.
Terwijl de neocortex veel verschillende ervaringen en gedragingen mogelijk maakt, zoals horen, zien, spreken, herinneren, fietsen en vrijen, en verschillende delen actief zijn bij het uitvoeren van verschillende ‘taken’, valt onder de microscoop vooral op dat de verschillende delen bijzonder veel op elkaar lijken. Daarmee komt Hawkins op een belangrijke aanname: ieder gedeelte van de neocortex doet in essentie hetzelfde. Ofwel, er is één algoritme dat verantwoordelijk is voor alles wat we doen en denken. Dat wordt gestaafd door situaties waarin een deel van de neo-cortex is uitgevallen en na een tijd wordt overgenomen door een ander gedeelte. Dit algoritme doet één ding: het afleiden van patronen in de werkelijkheid zoals die zich via de zintuigen voordoet. Patronen die het mogelijk maken om adequate voorspellingen te doen – Hawkin’s definitie van intelligentie – en daarmee te anticiperen op wat er gaat gebeuren.
Hawkins legt vervolgens in detail uit hoe de neocortex sequenties van patronen opslaat, daarover generaliseert en naar hiërarchieën zoekt en deze patronen automatische associatief aan elkaar verbindt. Dit zorgt ervoor dat we kunnen leren van onze ervaringen waardoor we steeds beter kunnen inspelen op wat een situatie van ons vraagt, steeds beter kunnen overleven in een wereld die de onze is. De gelaagdheid van de cortex, de verschillende soorten cellen, hun specifieke verbindingen en de eigenschappen van synapsen en dendrieten zijn nodig om te beschrijven wat er gebeurt. Complex, maar aannemelijk en te gebruiken als model voor intelligentie.
Met dit model in gedachten en het voortschrijden der techniek zal het volgens Hawkins binnen enkele decennia mogelijk zijn om intelligente machines te maken. Machines, die net als mensen kunnen autorijden, gesproken tekst kunnen begrijpen of een foto kunnen beschrijven – zaken waarin de traditionele AI en de latere neurale netwerken weinig vooruitgang hebben geboekt en die voor computers onbereikbaar zijn gebleven.
Interessanter nog is om te kijken naar echt nieuwe dingen. Die zijn per definitie moeilijk te voorspellen, maar Hawkins geeft vier richtingen waarin kunstmatige breinen zich kunnen onderscheiden van hun biologische voorgangers. De nieuwe machines zullen veel sneller zijn dan mensen. Hun omvang kan afhankelijk zijn van de taken die moeten worden uitgevoerd; de diepte van het begrip: het aantal neuronen is in principe onbeperkt. Het zal gemakkelijk zijn kunstmatige breinen te kopiëren wanneer ze genoeg ‘weten’ waarmee voorspelbaar gedrag kan worden gerepliceerd. Tenslotte zijn er geen grenzen aan wat als ‘input’ voor zo’n brein kan dienen: alle sensoren die patronen opleveren met een structuur zijn mogelijk.
De mogelijke toepassingen zijn legio: van het beter kunnen voorspellen van het weer door een wereldwijd sensornetwerk tot het sneller maken van medicijnen doordat ingewikkelde structuren van aminozuren worden doorzien. Want daar draait het om: begrip betekent het afleiden van hogere-orde patronen uit de werkelijkheid, gevormd door sensoren. Tegelijkertijd zijn er op HAL 9000 geïnspireerde doembeelden, ethische kwesties en virale bedreigingen. Die komen in dit boek maar kort aan bod – daar zijn andere boeken voor. Hawkins is onverkort optimistisch en zijn optimisme is aanstekelijk. Het wachten is op toepassingen van het kunstmatige brein – en ik voorspel dat we die bij leven zullen meemaken.
FabLab straks op dinsdag- en donderdagmiddag open 03/10/2007
Het FabLab dat is opgesteld in Pakhuis de Zwijger is vanaf komende week tot eind november elke dinsdag en donderdagmiddag te bezoeken en gebruiken. Jean Michel Molenaar is inmiddels druk bezig fraaie dingen te maken, getuige deze foto.
Ondertussen hebben ze tijdens PICNIC'07 ook niet stilgezeten en een 3D-printer grotendeels met behulp van het FabLab in elkaar weten te zetten. Een gedetailleerd verslag daarvan is te vinden op www.fablab.nl. Neil Gershenfeld kan trots zijn.
PICNIC – een paar links 01/10/2007
Leuke foto's van de PICNIC Jr. workshops zijn te vinden in de Flickr set van Rosa Menkman, die ook meewerkte aan de workshop Circuit Band.
De Ierse verslaggever Joe Zefran, RTE.ie News Editor, deed ook uitgebreid verslag over PICNIC. Hij noemt in zijn verslag PICNIC "… a grown-up version of Burning Man – with more dealmaking and posher accomodations. Not everyone here is looking for profits. Many are here to change the world. Others just to play."
Het NOS Journaal deed uitgebreid verslag van het Come Out & Play Festival op vrijdag 28 september. We hebben het item even op You Tube gezet om het te kunnen delen voor wie het heeft gemist: